
Studia w Danii
Królestwo Danii
Królestwo Danii – skandynawski kraj wikingów, klocków LEGO, Hansa Christiana Andersena, designu i wysokoprocentowego piwa – jest interesującym miejscem także pod względem edukacyjnym. Państwo co roku przeznacza ok. 10% dochodu na edukację, notowania duńskich uczelni rosną, a Danię uznaje się za najszczęśliwszy kraj na świecie.
Mieszkańcom Danii żyje się dobrze – ok. 82% z nich żyje na wysokim poziomie, bezrobocie jest problemem marginalnym, a zarobkom nie grożą kryzysowe cięcia. Duńczycy są także mistrzami hygge – tworzenia serdecznej atmosfery ogniska domowego.
Specyfika studiów w Danii
Dania na pozór nie odbiega w niczym od realiów polskiego szkolnictwa wyższego. Studia przebiegają w oparciu o założenia Systemu Bolońskiego i transfer punktów ECTS, wykłady i ćwiczenia wyglądają podobnie. Jednak tym, co różni duński system nauczania od polskiego, jest diametralnie inne podejście do praktycznych umiejętności studenta.
W czasie studiów musi się on nauczyć przede wszystkim... myśleć! Krytyczne myślenie, umiejętność argumentacji i dyskusji, prezentacji własnego zdania i samodzielnych badań ceni się znacznie wyżej od przyswojonej na pamięć ilości materiału, a to bez wątpienia cenią sobie przyszli pracodawcy nie tylko w Danii, ale na całym świecie.
Dania nie jest przy tym krajem zbytnio rozrywkowym, chociaż Duńczycy są niezwykle przyjaźni. Relacje pomiędzy studentem a wykładowcom są mniej sformalizowane niż w Polsce, ale bazują na profesjonalizmie i terminowości. Studiom w Danii sprzyja także doskonała infrastruktura dydaktyczna – na czele z multimedialnymi bibliotekami.
Szkoły wyższe w Danii
Szkolnictwo wyższe w Danii obejmuje 8 państwowych uniwersytetów (m.in. znaną Szkołę Biznesu w Kopenhadze, Uniwersytet w Roskilde, Uniwersytet w Kopenhadze czy Uniwersytet w Aarhaus), 11 kolegiów uniwersyteckich (Professionshøjskoler), 14 akademii sztuk pięknych, teatralnych oraz architektonicznych i designerskich szkół wyższych oraz 10 wyższych szkół zawodowych (Erhvervsakademier).
Jeżeli rozważasz wyjazd na studia do Danii, to musisz wiedzieć, że czeka tam na Ciebie wiele możliwości. Zasadniczą kwestią jest odpowiedź na pytanie o Twoje cele, oczekiwania i plany na przyszłość. Oferta edukacyjna Danii uwzględnia bowiem potrzeby wszystkich studentów, a także oczekiwania rynku pracy wobec absolwentów.
Erhvervsakademier czy Professionshøjskoler?
Osoby zorientowane na karierę zawodową w określonej profesji, pragnące zdobyć konkretne kwalifikacje, mają do wyboru studia na jednej z wyższych szkół zawodowych lub program studiów gwarantujący dyplom wyższego wykształcenia kierunkowego. Z kolei osoby, które mają nastawienie badawcze i marzą o karierze akademickiej, mogą wybrać program studiów licencjackich zakończony dyplomem uniwersyteckim, a potem kontynuować naukę. Oto przegląd możliwości:
Erhvervsakademier - wyższe szkoły zawodowe
- przeznaczone dla osób, które wiążą swoją przyszłość z biznesem lub sektorem przemysłowym;
- teoria jest tłem dla praktyki;
- współpraca studentów z przedstawicielami określonej branży;
- praktyki zawodowe w Danii lub zagranicą;
- zdobywanie „branżowych” umiejętności związanych ściśle z kierunkiem studiów;
- studia trwają 2 lata (120 ECTS);
Studenci części programów oferowanych przez Erhvervsakademier będą mogli kontynuować edukację w ramach studiów uzupełniających (top-up), które trwają 1,5 roku (90 ECTS). Po ich ukończeniu otrzymają tytuł licencjata.
Studia licencjackie - dyplom wyższego wykształcenia kierunkowego
- przygotowują studentów do zdobycia określonej profesji;
- łączą teorię z praktyką;
- studenci odbywają także praktyki zawodowe;
- studia oferowane są przede wszystkim w kolegiach uniwersyteckich;
- aby uzyskać licencjacki dyplom wyższego wykształcenia kierunkowego, student powinien przygotować końcowy projekt;
- studia trwają od 3 do 4,5 roku (180-270 ECTS);
Studia licencjackie - dyplom uniwersytecki
- studia koncentrują się na teorii i mają charakter badawczy;
- łączą akademicką tradycję badawczą z wiedzą specjalistyczną;
- studia przygotowują także do kontynuowania nauki na poziomie studiów magisterskich;
- aby uzyskać tytuł licencjata, należy przygotować końcowy projekt;
- tytuł uzyskuje się po 3 latach nauki (180 ECTS) na uniwersytecie;
Studia magisterskie
- bazują na przekazywaniu teoretycznej wiedzy z zakresu wybranej dziedziny oraz na umiejętności przełożenia tej wiedzy na praktykę;
- aby uzyskać dyplom magistra, należy napisać pracę magisterską, za którą otrzymuje się od 30-60 punktów ECTS;
- w niektórych przypadkach alternatywą dla pracy magisterskiej jest końcowy projekt;
- absolwent studiów magisterskich może podjąć studia na kolejnym poziomie – doktorskim;
- studia trwają 2 lata (120 ECTS);
Rekrutacja
Każda uczelnia w Danii prowadzi rekrutację na swoich własnych zasadach – wymagania różnią się nawet w przypadku tego samego programu studiów, dlatego należy je śledzić na stronach internetowych wybranych uczelni.
Pierwszym krokiem kandydata powinna być wizyta na stronie: http://en.iu.dk/recognition. Można na niej porównać swoje kwalifikacje z wymaganiami duńskich uczelni. Niezbędne będą uzyskane dyplomy – oryginały dokumentów, kopie z oryginalnymi pieczęciami i podpisami lub kopie potwierdzone podpisem dwóch niespokrewnionym z kandydatem osób.
Aby dostać się na studia licencjackie, należy zdać egzamin adekwatny do egzaminu, który zdają absolwenci duńskich szkół średnich i dowieść znajomości języka angielskiego lub duńskiego na poziomie umożliwiającym studiowanie.
Termin składania dokumentów to 15 marca – dla studiów rozpoczynających się w sierpniu lub we wrześniu; 1 września – dla studiów rozpoczynających się w styczniu. Wnioski aplikacyjne znajdziesz tutaj: https://www.optagelse.dk/kot/pages/application/kotIndex.jsf.
Z kolei aby dostać się na studia magisterskie, należy przedstawić dyplom ukończenia studiów licencjackich oraz, podobnie jak w przypadku rekrutacji na studia licencjackie, udowodnić znajomość języka angielskiego lub duńskiego. Terminy składania dokumentów należy monitorować na bieżąco.
Znajomość języka
Wszystkie duńskie uczelnie, mimo że różnią się w postępowaniach kwalifikacyjnych, są zgodne, jeśli chodzi o wymagania odnośnie do znajomości języka angielskiego – musi być biegła. Najlepiej potwierdzić ją certyfikatem – honorowane są dyplomy TOEFL, IELTS lub CAE. Kandydat może wybierać spośród ok. 500 programów i ok. 1000 kursów prowadzonych po angielsku.
Sprawdź: http://studyindenmark.dk/study-in-denmark/find-your-international-study-programme-1.
Osoby znające język duński mogą z kolei wybrać program w tym języku, o ile poświadczą jego znajomość certyfikatem Studieprøven i dansk som andetsprog.
Obcokrajowcy mogą uczyć się duńskiego za darmo. Dzięki temu wielu studentów kończy studia licencjackie w języku angielskim, a studia magisterskie – już po duńsku. Z pewnością ważnym atutem życia w Danii, szczególnie na samym początku, jest fakt, że Duńczycy bardzo dobrze mówią po angielsku – z codzienną komunikacją w sklepie lub autobusie nie powinno być zatem żadnego problemu.
Opłaty za studia
Studia w Danii są bezpłatne dla studentów pochodzących z krajów UE, UEA oraz Szwajcarii. Nie płaci się za nie, ponieważ edukacja jest częścią duńskiego systemu społecznego i z państwowych podatków finansuje ją rząd.
Koszty utrzymania
Dania uchodzi za jeden z najdroższych krajów Europy. Normą jest tutaj przygotowywanie jedzenia w domu oraz przemieszczanie się za pomocą roweru – nie jest to kwestia oszczędności, ale kwestia niejako kulturowa. To z kolei, siłą rzeczy, wprowadza pewną oszczędność. Koszty utrzymania zależą także od stylu życia oraz od miasta, w którym się studiuje – Kopenhaga jest dużo droższa od pozostałych duńskich miast.
Mieszkanie/akademik
Duńskim studentom obcy jest kampus jako miejsce, w którym mieszkają, uczą się i spotykają. Akademiki położone są najczęściej w pewnej odległości od uczelni. Sprawna komunikacja miejska znacznie ułatwia tę sytuację – znaną zresztą dobrze polskim studentom, którzy rzadko kiedy mieszkają w pobliżu uniwersytetu.
Szukanie mieszkania w Danii warto rozpocząć kilka miesięcy przed planowanym rozpoczęciem nauki. Podobnie jak w naszym kraju, studenci w Danii wynajmują pokoje w studenckich mieszkaniach. Akademiki stanowią atrakcyjną (także cenowo) alternatywę. Wynajem pokoju to wydatek pomiędzy 2,5 tysiąca a 4 tysiącami DKK (1350-2100zł).
Na żywność przeznacza się z kolei od 1,5 tysiąca do 2 tysięcy DKK (800-1100zł). Warto gotować w domu i jadać na stołówkach – ceny serwowanych tam posiłków są przystępne, a same posiłki – smaczne i pożywne. Zakupy w dyskontach spożywczych również pozwalają zaoszczędzić nieco koron.
Komunikacja miejska kosztuje ok. 300 DKK (ok. 160zł) miesięcznie, a kupno używanego roweru to jednorazowy wydatek podobnej kwoty. Rower to doskonałe rozwiązanie – oszczędne i w miarę szybkie. Poza sezonem rowerowym trzeba jednak liczyć się z koniecznością dojeżdżania na uczelnię za pomocą miejskich autobusów.
Praca dla studentów. Stypendia
Zagraniczni studenci mają takie same prawo do pracy w Danii, jak rodowici Duńczycy. Wielu z nich podejmuje się dorywczych, studenckich prac. Jest to trend silnie obecny także wśród Duńczyków. Sprzyjają mu wysokie stawki godzinowe (ok. 15 euro za godzinę pracy).
Mimo że bez znajomości duńskiego może być trudno znaleźć zatrudnienie, to znajomość angielskiego wystarcza, aby poszukać pracy w restauracjach, kawiarniach czy klubach. Później, z podstawowymi kompetencjami językowymi, o pracę w Danii jest bardzo łatwo.
Część studenckich organizacji pomaga studentom w poszukiwaniu pracy. Informacji na temat ogłoszeń i tematów związanych z podjęciem pracy w Danii można szukać na stronie: www.workindenmark.dk.
Jeżeli chodzi o stypendia, to przyznaje je duńskie Ministerstwo Edukacji. Podstawą są bardzo dobre wyniki w nauce. Warto więc inwestować w siebie i poświęcać książkom odpowiednio dużo czasu – inwestycja ta zwróci się już podczas studiów, w formie comiesięcznego grantu!
Ubezpieczenie. Legalizacja pobytu. Konto bankowe
W Danii obowiązuje Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego, a zatem obywatele Unii Europejskiej nie muszą ponosić żadnych dodatkowych kosztów i opłacać składki ubezpieczeniowej.
Wszyscy ci, którzy zamierzają pozostać w Danii dłużej niż 3 miesiące, a więc i studenci, powinni zgłosić się do urzędu Statsforvaltning, aby otrzymać kartę pobytową i numer CPR (adekwatny do polskiego numeru PESEL).
Aby otworzyć konto, należy dysponować numerem CPR i potwierdzić swoją tożsamość (dowód osobisty, paszport).
Red. Barbara Stachnik