Piraci: twórcy czy zabójcy kultury?
Zamieszczanie w Internecie nieautoryzowanych treści, muzyki i filmów oraz prawne aspekty piractwa w kulturze – te tematy omawiają badacze z Centrum Cyfrowego Projekt Polska, SWPS i UW w raporcie "Tajni kulturalni”. Premiera wyników badań odbędzie się 14 stycznia 2013 r. o godz. 17.00 w lokalu „Państwomiasto” przy ul. Andersa 29 w Warszawie.
W badaniu udział wzięli twórcy napisów do filmów, oddolni archiwiści udostępniający swoje zbiory w serwisach, takich jak Chomikuj i YouTube oraz operatorzy nieoficjalnych serwerów do gier sieciowych. Zespół badaczy – dr Mirosław Filiciak (kulturoznawca z SWPS i kierownik projektu), Michał Danielewicz (Centrum Cyfrowe), Anna Buchner (ISNS UW) oraz Katarzyna Zaniewska (ISNS UW) przeprowadził 12 wywiadów bezpośrednich i 4 konwersacje poprzez email na temat upowszechniania treści kultury i prawną oceną takich działań.Raport „Tajni kulturalni. Obiegi kultury z perspektywy sieciowych węzłów wymiany treści” pokazuje, że relacje obiegu nieformalnego i formalnego nie są tylko pasożytnicze. Działania "tajnych kulturalnych" wspierają również rozwój kompetencji użytkowników obiegu formalnego. Jednak wyniki raportu pokazują także powracający problem rozdarcia pomiędzy myśleniem o kulturze jako dobru wspólnym, a kulturze postrzeganej jako towar. Pytani o piractwo badani są wobec niego bardzo krytyczni, równocześnie uważając, że sami nie są częścią tego zjawiska.– To problem różnych języków, którymi operują badani, ale z którymi zmagamy się wszyscy. O bohaterach tego raportu można mówić jako o ważnych instytucjach życia kulturalnego wielu Polaków. Poświęcają swój czas, a także i pieniądze, by umożliwić innym dostęp do wartościowych treści. Równocześnie to także "piraci", osoby ułatwiające dostęp do treści, do których nie mają przecież prawa. Trudno te dwie perspektywy ze sobą pogodzić, co zresztą ilustruje dyskusja tocząca się wokół "piractwa". – komentuje dr Mirosław Filiciak.Raport pokazuje konflikt pomiędzy myśleniem o kulturze jako towarze, a sposobem na tworzenie więzi międzyludzkich. – W czasie protestów przeciwko ACTA opublikowaliśmy raport "Obiegi kultury", pokazujący skalę internetowej wędrówki filmów, muzyki i tekstów w polskim Internecie. Ten nieformalny obieg ze względu na niejednoznaczny status prawny zazwyczaj jest pomijany w statystykach praktyk kulturowych, podczas gdy dla wielu Polaków stanowi podstawowe źródło dostępu do treści – mówi dr Filiciak. – Postanowiliśmy kontynuować ten temat, tym razem jednak odchodząc od statystyki i koncentrując się na ujęciu jakościowym, który pozwala lepiej zrozumieć mechanizmy funkcjonowania wymiany treści w sieci oraz motywacje stojących za tym ludzi – dodaje.W raporcie znalazło się także opracowanie w formie komentarzy uznanych badaczy kulturowego wymiaru technologii, m.in. Edwina Bendyka, Mateusza Halawy, prof. Marka Krajewskiego i dr. Tomasza Rakowskiego. Po premierze wyników badania pełen raport będzie dostępny na stronie Centrum Cyfrowego od 14 stycznia. Badanie było finansowane ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
W badaniu udział wzięli twórcy napisów do filmów, oddolni archiwiści udostępniający swoje zbiory w serwisach, takich jak Chomikuj i YouTube oraz operatorzy nieoficjalnych serwerów do gier sieciowych. Zespół badaczy – dr Mirosław Filiciak (kulturoznawca z SWPS i kierownik projektu), Michał Danielewicz (Centrum Cyfrowe), Anna Buchner (ISNS UW) oraz Katarzyna Zaniewska (ISNS UW) przeprowadził 12 wywiadów bezpośrednich i 4 konwersacje poprzez email na temat upowszechniania treści kultury i prawną oceną takich działań.Raport „Tajni kulturalni. Obiegi kultury z perspektywy sieciowych węzłów wymiany treści” pokazuje, że relacje obiegu nieformalnego i formalnego nie są tylko pasożytnicze. Działania "tajnych kulturalnych" wspierają również rozwój kompetencji użytkowników obiegu formalnego. Jednak wyniki raportu pokazują także powracający problem rozdarcia pomiędzy myśleniem o kulturze jako dobru wspólnym, a kulturze postrzeganej jako towar. Pytani o piractwo badani są wobec niego bardzo krytyczni, równocześnie uważając, że sami nie są częścią tego zjawiska.– To problem różnych języków, którymi operują badani, ale z którymi zmagamy się wszyscy. O bohaterach tego raportu można mówić jako o ważnych instytucjach życia kulturalnego wielu Polaków. Poświęcają swój czas, a także i pieniądze, by umożliwić innym dostęp do wartościowych treści. Równocześnie to także "piraci", osoby ułatwiające dostęp do treści, do których nie mają przecież prawa. Trudno te dwie perspektywy ze sobą pogodzić, co zresztą ilustruje dyskusja tocząca się wokół "piractwa". – komentuje dr Mirosław Filiciak.Raport pokazuje konflikt pomiędzy myśleniem o kulturze jako towarze, a sposobem na tworzenie więzi międzyludzkich. – W czasie protestów przeciwko ACTA opublikowaliśmy raport "Obiegi kultury", pokazujący skalę internetowej wędrówki filmów, muzyki i tekstów w polskim Internecie. Ten nieformalny obieg ze względu na niejednoznaczny status prawny zazwyczaj jest pomijany w statystykach praktyk kulturowych, podczas gdy dla wielu Polaków stanowi podstawowe źródło dostępu do treści – mówi dr Filiciak. – Postanowiliśmy kontynuować ten temat, tym razem jednak odchodząc od statystyki i koncentrując się na ujęciu jakościowym, który pozwala lepiej zrozumieć mechanizmy funkcjonowania wymiany treści w sieci oraz motywacje stojących za tym ludzi – dodaje.W raporcie znalazło się także opracowanie w formie komentarzy uznanych badaczy kulturowego wymiaru technologii, m.in. Edwina Bendyka, Mateusza Halawy, prof. Marka Krajewskiego i dr. Tomasza Rakowskiego. Po premierze wyników badania pełen raport będzie dostępny na stronie Centrum Cyfrowego od 14 stycznia. Badanie było finansowane ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
