
Gałczyński i Monty Python – wykład na Uniwersytecie Wrocławskim
W ramach 22. cyklu wykładów popularnonaukowych pod nazwą "Spotkania w Nehringu" 12 stycznia 2014 roku o godzinie 11:00 doktor Maria Tarnogórska wygłosiła swój wykład pt. "Gałczyński i Monty Python". Organizatorem spotkania był Insytut Filologii Polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej.
Zielona Gęś Gałczyńskiego, drukowana w latach 1946–1950 na łamach krakowskiego „Przekroju”, reprezentująca zupełnie nowy na gruncie polskim rodzaj swoistego, nonsensowego humoru, stanowiła niewątpliwie ogromne zaskoczenie dla ówczesnego odbiorcy, który często nie rozumiał tego typu twórczości i wyczulony był na wszelkie formy „szargania” i profanowania narodowych świętości. Utworzony przez poetę gatunek nie odpowiadał również ideologicznym wyzwaniom tamtego czasu, sprowadzając na Gałczyńskiego liczne ataki krytyki zarówno ze strony „postępowej młodzieży zetempowskiej”, jak i bardziej konserwatywnych decydentów życia literackiego. Zagorzała krytyka doprowadziła ostatecznie do zakazu publikacji Najmniejszego Teatrzyku Świata. Przeszkodą w dotarciu do istoty tzw. „zielonogęsiowego” fenomenu były w dużej mierze odczytania, które nie wykraczały zazwyczaj poza granice „idiomu polskiego”, każącego traktować teatrzyk Gałczyńskiego jako swego rodzaju satyrę na absurdy rodzimej powojennej rzeczywistości oraz – w konsekwencji – skierowaną przeciw tej rzeczywistości „manifestację wolności egzystencjalnej”.Dopiero popularyzacja w naszym kraju literatury nonsensu oraz nowej kultury śmiechu, przeciwstawiającej czysty komizm nonsensu komizmowi satyrycznemu, tworzy w Polsce okazję do odczytania bliższego wyznawanej przez Gałczyńskiego ideologii i tradycji. Zestawienie Teatru Zielonej Gęsi z powstałym niemal 25 lat później Latającym Cyrkiem Monty Pythona (1969–1974) ujawnia nam zaskakujące podobieństwo pojawiających się w obu tekstach humorystycznych konceptów, wynikające z przyjęcia tej samej formuły specyficznego, typowo inteligenckiego, nonsensowego humoru. Jego znakiem rozpoznawczym jest między innymi zabawa motywami pochodzącymi z prawdziwej klasyki literackiej, klasyki sztuki czy historii, dająca podstawę szczególnej odmianie elitarnej rozrywki, która sięga po wyjątkowo wyrafinowane artystycznie rozwiązania.Insytut Filologii Polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej zorganziowały wspólnymi siłami wykład na ten temat, który odbył się 12 stycznia 2014 roku o godzinie 11:00 w sali im. Tadeusza Mikulskiego w budynku Instytutu przy pl. Nankiera 15. Dla wszystkich, którzy nie mogli uczestniczyć w spotkaniu, mamy dobrą wiadomość. Kolejny wykład odbędzie się już 23 lutego, kiedy to prof. Wojciech Soliński opowie o polskiej recepcji prozy Bohumila Hrabala.
Zielona Gęś Gałczyńskiego, drukowana w latach 1946–1950 na łamach krakowskiego „Przekroju”, reprezentująca zupełnie nowy na gruncie polskim rodzaj swoistego, nonsensowego humoru, stanowiła niewątpliwie ogromne zaskoczenie dla ówczesnego odbiorcy, który często nie rozumiał tego typu twórczości i wyczulony był na wszelkie formy „szargania” i profanowania narodowych świętości. Utworzony przez poetę gatunek nie odpowiadał również ideologicznym wyzwaniom tamtego czasu, sprowadzając na Gałczyńskiego liczne ataki krytyki zarówno ze strony „postępowej młodzieży zetempowskiej”, jak i bardziej konserwatywnych decydentów życia literackiego. Zagorzała krytyka doprowadziła ostatecznie do zakazu publikacji Najmniejszego Teatrzyku Świata. Przeszkodą w dotarciu do istoty tzw. „zielonogęsiowego” fenomenu były w dużej mierze odczytania, które nie wykraczały zazwyczaj poza granice „idiomu polskiego”, każącego traktować teatrzyk Gałczyńskiego jako swego rodzaju satyrę na absurdy rodzimej powojennej rzeczywistości oraz – w konsekwencji – skierowaną przeciw tej rzeczywistości „manifestację wolności egzystencjalnej”.Dopiero popularyzacja w naszym kraju literatury nonsensu oraz nowej kultury śmiechu, przeciwstawiającej czysty komizm nonsensu komizmowi satyrycznemu, tworzy w Polsce okazję do odczytania bliższego wyznawanej przez Gałczyńskiego ideologii i tradycji. Zestawienie Teatru Zielonej Gęsi z powstałym niemal 25 lat później Latającym Cyrkiem Monty Pythona (1969–1974) ujawnia nam zaskakujące podobieństwo pojawiających się w obu tekstach humorystycznych konceptów, wynikające z przyjęcia tej samej formuły specyficznego, typowo inteligenckiego, nonsensowego humoru. Jego znakiem rozpoznawczym jest między innymi zabawa motywami pochodzącymi z prawdziwej klasyki literackiej, klasyki sztuki czy historii, dająca podstawę szczególnej odmianie elitarnej rozrywki, która sięga po wyjątkowo wyrafinowane artystycznie rozwiązania.Insytut Filologii Polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej zorganziowały wspólnymi siłami wykład na ten temat, który odbył się 12 stycznia 2014 roku o godzinie 11:00 w sali im. Tadeusza Mikulskiego w budynku Instytutu przy pl. Nankiera 15. Dla wszystkich, którzy nie mogli uczestniczyć w spotkaniu, mamy dobrą wiadomość. Kolejny wykład odbędzie się już 23 lutego, kiedy to prof. Wojciech Soliński opowie o polskiej recepcji prozy Bohumila Hrabala.