Geografia
Zakres badawczy geografii jest niezwykle szeroki – jest to nauka jednocześnie przyrodnicza i społeczna, która, doprecyzowując, zajmuje się związkiem pomiędzy środowiskiem przyrodniczym i działalnością człowieka. Geografia bada przestrzeń geograficzną i jej zróżnicowanie – pod kątem zarówno przyrodniczym, jak i społeczno-gospodarczym. Fakt, że geografię uprawia się na granicy tych dwóch obszarów, a także to, że metodologia tej nauki jest w związku z tym wyjątkowo urozmaicona, jest niewątpliwym atutem studiów na tym kierunku – kandydaci mogą mieć pewność, że będzie ciekawie!
Organizacja studiów, specjalności
Geografię studiować można na uczelniach państwowych, a także na wielu uczelniach prywatnych. Kierunek dostępny jest w trybie stacjonarnym (dziennie) i w trybie niestacjonarnym (wieczorowo, zaocznie). Studia I stopnia trwają nie krócej niż 6 semestrów, wieńczy je dyplom licencjata, a studia II stopnia, które trwają nie krócej niż 4 semestry, kończy się z dyplomem magistra.
Studenci geografii wybierają w trakcie studiów, a niejednokrotnie jeszcze podczas rekrutacji, specjalność, której program realizują przez kolejne lata. Wybór specjalności jest istotny o tyle, że ukierunkowuje ścieżkę rozwoju zawodowego i określa zainteresowania studenta, co jest szczególnie ważne ze względu na wspomniany już szeroki zakres badawczy geografii.
Oto przykładowe specjalności, spośród których wybierać mogą adepci geografii:
- geografia fizyczna;
- geografia społeczno-ekonomiczna;
- gospodarka przestrzenna i rozwój regionalny;
- turystyka;
- funkcjonowanie i kształtowanie środowiska przyrodniczego;
- hydrologia, meteorologia i klimatologia;
- systemy informacji geograficznej;
- specjalność nauczycielska;
- geograficzne systemy informacji;
- rekonstrukcja środowiska geograficznego;
- zintegrowane gospodarowanie środowiskiem;
- gospodarka turystyczna;
- geomorfologia z kształtowaniem i ochroną środowiska;
- hydrologia i ochrona wód;
- ekologia miasta;
- geomonitoring;
- i inne.
Predyspozycje kandydatów
Jako że geografowie pracują nierzadko w terenie, powinni cieszyć się dobrą kondycją. Ważne jest także, aby nie mieli większych problemów ze wzrokiem. Przyszłym geografom przydadzą się z pewnością cechy takie, jak: spostrzegawczość, umiejętność logicznego myślenia, analizy i syntezy. Już podczas studiów, przy realizacji pierwszych projektów zaliczeniowych, istotne okażą się precyzja i systematyczność, które znacznie ułatwiają wszelkiego rodzaju obserwacje czy sporządzanie map i wykresów. Jak w wielu innych profesjach, także w pracy geografa cenna będzie zdolność nawiązywania kontaktów międzyludzkich i współpracy z zespołem.
Program studiów
Na program studiów geograficznych składają się przedmioty obligatoryjne (tzn. obowiązkowe do zaliczenia poszczególnych etapów studiów, określone w ministerialnych standardach kształcenia), fakultatywne (tzn. do wyboru, zgodne z zainteresowaniami studentów) i specjalnościowe (uwzględnione w programie specjalności).
Przykładowy program studiów geograficznych I i II stopnia wygląda następująco:
- astronomiczne podstawy geografii;
- podstawy geografii fizycznej;
- ekonomia;
- socjologia;
- fizjologia;
- geologia dynamiczna;
- matematyka i statystyka;
- chemia Ziemi;
- fizyka Ziemi;
- kartografia i topografia;
- teledetekcja;
- podstawy geografii ekonomicznej;
- geografia rolnictwa;
- geologia historyczna;
- podstawy ekologii;
- meteorologia i klimatologia;
- geografia społeczna;
- geografia osadnictwa;
- kształtowanie i ochrona środowiska;
- geografia przemysłu i transportu;
- geografia usług, geomorfologia;
- hydrologia i oceanografia;
- gleboznawstwo i geografia gleb;
- technologia informacyjna;
- geografia regionalna świata;
- kompleksowa geografia fizyczna;
- planowanie przestrzenne;
- geografia regionalna Polski;
- GIS (geograficzne systemy informacyjne);
- geografia polityczna i ekonomiczna świata;
- prawne podstawy ochrony środowiska;
- biogeografia;
- metodologia badań geograficznych;
- globalne problemy geografii społeczno-ekonomicznej
- i inne.
Perspektywy zawodowe
Absolwenci geografii znajdują zatrudnienie między innymi w jednostkach administracji rządowej i samorządowej, urzędach statystycznych i ośrodkach badawczych, biurach turystycznych i centrach promocji regionalnej czy w wydawnictwach kartograficznych. Pracują także jako konsultanci do spraw zagospodarowania przestrzennego i doradcy z zakresu ochrony środowiska. Mogą również pracować – po uzyskaniu kwalifikacji pedagogicznych – jako nauczyciele geografii i przedmiotów pokrewnych. Geografowie mają także rozmaite możliwości kształcenia podyplomowego, które sprzyja rozwojowi zawodowemu.
Rekrutacja
Osoby, które myślą o podjęciu studiów na kierunku geografia, zastanawiają się z pewnością, jak przebiega rekrutacja i czy głównym kryterium naboru na studia są wyniki egzaminu maturalnego z geografii. Otóż nie – Uniwersytet Wrocławski kwalifikuje co prawda kandydatów do przyjęcia na studia na podstawie wyników z geografii, ale w rekrutacji uwzględnia się także wyniki drugiego przedmiotu (do wyboru: biologia, fizyka, chemia, historia, matematyka, wiedza o społeczeństwie) i języka obcego nowożytnego. Także Uniwersytet Jagielloński rekrutuje na podstawie wyników z geografii i dwóch innych przedmiotów wybieranych przez kandydata (do wyboru: języki obce, biologia, chemia, fizyka, historia, informatyka, matematyka, wiedza o społeczeństwie), podobnie jak Uniwersytet Łódzki, który ustala ranking osób zakwalifikowanych na studia na podstawie wyników z geografii i drugiego przedmiotu maturalnego – do wyboru matematyka, język polski lub język obcy.
Red. B. Stachnik
